Şişmanlığın tanımı, şişmanlık nedir?
Şişmanlık, vücut ağırlığında ve vücut yağ miktarındaki artış olup Avrupa’da yaşayan erişkinlerin 1/2’den çoğu, Amerika’da yaşayan erişkinlerin ise 1/3’ünün şişmanlık grubunda toplandığı bildirilmiştir.
Bu oran bütün dünyada olduğu gibi bizde de artma eğiliminde olup özellikle çocuk yaştaki şişmanlığın arttığı bununda ileri yaşta kalp/damar hastalıklarına yol açtığına işaret edilmektedir.
Şişmanlığın ölçüsü nedir?
Ölçüt olarak; Vücut kitle indeksi / Body mass index / BMI verilmiştir. BMI kilogram cinsinden vücut ağırlığının, metre cinsinden boy uzunluğunun karesine (kg/m 2 ) bölünmesi ile hesaplanabilir.
Şişmanlık, vücut ağırlığında ve vücut yağ miktarındaki artış olup Avrupa’da yaşayan erişkinlerin 1/2’den çoğu, Amerika’da yaşayan erişkinlerin ise 1/3’ünün şişmanlık grubunda toplandığı bildirilmiştir.
fazla kilolu (pre obez), 30.0 kg/m 2 ve üstü olanlarda da şişman (obez) kabul edilirler.
Fotoğrafı büyük boyutta açBMI 18,5- 24,9 kg/m 2 normal aralık olarak verilmiştir. Bu değerler yaklaşık olarak kilo-boy eşitliği prensibine de uymaktadır.
Boyu 1.60 cm olan kişi yaklaşık 60 kg olmalıdır gibi.
BMI değerlerine göre 24.9 kg/m ’dan daha büyük; 25.0-29.9 kg/m 2 olanlar
Şişman olan hastalarda 30,0- 34,9 kg/ m 2 orta derecede şişman 35,0- 39,9 kg/m 2 ciddi derecede şişman 40,0ve üstü kg/m 2 çok ciddi şişman diye kendi aralarında gruplandırılırlar.
Buna göre hepimiz kendi hesabımızı yaparak ne kadar şişman olduğumuzu belirleyebiliriz.
Örneğin 1.60 cm boyunda ve 70 kg olan bir hanım BMI e göre formüle edilirse 70 bölü 1.60 x 1.60 yani 70/1.60 x 1.60= 70/2.56 = 27,3 kg /m2 ile yukarıda sunulan sınıflandırmaya göre fazla kilolu sayılmaktadır. Veya 1.70 cm boya karşın 90 kilo olan bir kişi 31,1 kg/m 2 ile şişman gruba girmektedir. Kilo hesabının yanında bel çevresi ölçümü de kalp hastalığı riskinde önemli bir faktör olup erkeklerde 102cm, kadınlarda 88cm olarak verilmiştir. Veya bel-karın oranı erkekte 0.9cm,kadında 0.8cm i geçmemelidir.
Fotoğrafı büyük boyutta açYağın farklı yayılım göstermesi önemli mi?
Yağlanmanın bel bölgesinde dağılımı ile gövdenin elma şeklini alması, bel/karın oranındaki azalma ile belde kalınlaşma veya yağın bedenin üst yarısında toplanması diğer tiplere göre daha anormal olup daha çok sağlık sorununa işaret etmektedir.
Bel çevresi erkeklerde 102cm, kadınlarda 88cm olarak verilmiştir. Veya bel-karın oranı erkekte 0.9 cm, kadında 0.8cm’i geçmemelidir.
Neden Şişmanlıyoruz?
Şişmanlık, genetik faktörlere bağlıdır. Ancak günümüzde şişmanlık gelişiminde çevresel faktörler hâkim olup başlıca 2 önemli faktöre bağlı gelişmektedir.
1. Yanlış ve Yanlı Beslenmek.
Şişmanlık günümüzde daha çok yüksek kalorili ve fazla yemek yeme alışkanlığına bağlanmaktadır. Salam, sosis, jambon, kaymak, kaymaklı sütyoğurt, kakaolu-kremalı-mayonezlisoslu-tuzlu yiyecekler, kızartma, yağlı-kavrulmuş et gibi kalori değeri yüksek yağ/yağlı yiyecekler ve alkol alınmamalıdır. Yağ ve alkolün kalori değeri yüksektir.
Gram başına kalori değerleri 10 olup bu değerler şeker ve protein için gram başına 4 kalori kadardır. Şeker ve un oranı fazla olan besinler vücutta yağa dönüştüğünden kalori değerleri kadar alınan miktarları da önem kazanmaktadır. Ayrıca diyet ürünlerinin taşıdığı tatlandırıcıların da şeker ve yağ metabolizmasını bozarak kiloyu artırdığı anlaşılmıştır.
2. Fizik Aktivitede Yetersizlik / Sedanter Yaşam.
Her yere araba ile gitmek, kata asansör ile çıkıp, bir evin/ofisin 4 duvarı arasında bilgisayar/televizyonun karşısında gün geçirmek, tatile gitmeyi bir kenarda oturup yiyip-içmek-oyun oynamak saymak gibi hareketsiz yaşam tarzı.